WIA-keuring en bezwaar: alles over de arbeidsongeschiktheidsbeoordeling
Na twee jaar ziekte wordt u door het UWV gekeurd om te bepalen of u recht heeft op een WIA-uitkering. Deze WIA-keuring is voor veel werknemers een spannend moment. Wat als u het niet eens bent met de uitkomst? In dit artikel leggen wij uit hoe de WIA-keuring werkt, hoe het arbeidsongeschiktheidspercentage wordt vastgesteld en hoe u bezwaar kunt maken.
Wat is de WIA?
De Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA) is de wet die het inkomen regelt van werknemers die na twee jaar ziekte niet of niet volledig kunnen werken. De WIA kent twee regelingen:
- WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten): voor werknemers die 35-80% arbeidsongeschikt zijn, of volledig maar niet duurzaam arbeidsongeschikt
- IVA (Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten): voor werknemers die 80-100% arbeidsongeschikt zijn én waarbij herstel niet of nauwelijks wordt verwacht
Hoe verloopt de WIA-keuring?
De verzekeringsarts
De eerste stap is een gesprek met de verzekeringsarts van het UWV. De verzekeringsarts beoordeelt:
- Welke medische beperkingen u heeft
- Wat u nog wel kunt ondanks uw beperkingen
- Of uw beperkingen duurzaam zijn
De verzekeringsarts legt zijn bevindingen vast in een Functionele Mogelijkhedenlijst (FML). Dit is een gedetailleerd overzicht van wat u fysiek en mentaal nog kunt.
De arbeidsdeskundige
Vervolgens beoordeelt een arbeidsdeskundige op basis van de FML welke functies u theoretisch nog kunt vervullen. De arbeidsdeskundige:
- Zoekt in het CBBS (Claimbeoordelings- en Borgingssysteem) naar functies die passen bij uw beperkingen
- Vergelijkt het loon van die functies met uw maatmanloon (wat u verdiende vóór uw ziekte)
- Berekent uw arbeidsongeschiktheidspercentage
Het arbeidsongeschiktheidspercentage
Het percentage wordt als volgt berekend:
AO% = (maatmanloon - restverdiencapaciteit) / maatmanloon × 100%
Voorbeeld: uw maatmanloon was €3.000 per maand. De arbeidsdeskundige concludeert dat u nog €1.500 kunt verdienen. Uw AO% is dan: (3.000 - 1.500) / 3.000 × 100% = 50%.
Uitslag van de keuring
- Minder dan 35% arbeidsongeschikt: geen recht op WIA. U valt terug op WW of bijstand
- 35-80% arbeidsongeschikt: WGA-uitkering
- 80-100% arbeidsongeschikt (niet duurzaam): WGA-uitkering (80-100%)
- 80-100% arbeidsongeschikt (duurzaam): IVA-uitkering (75% van het laatstverdiende loon)
Bezwaar maken tegen de WIA-keuring
Als u het niet eens bent met de uitkomst van de WIA-keuring, kunt u binnen 6 weken bezwaar maken. Dit is in de praktijk vaak succesvol — een aanzienlijk deel van de bezwaren wordt (gedeeltelijk) gegrond verklaard.
Gronden voor bezwaar
Veelvoorkomende bezwaargronden zijn:
- Medische beperkingen onderschat: de verzekeringsarts heeft uw klachten niet goed of onvolledig beoordeeld
- FML onjuist: de Functionele Mogelijkhedenlijst klopt niet met uw daadwerkelijke beperkingen
- Functies niet passend: de door de arbeidsdeskundige geselecteerde functies kunt u feitelijk niet uitoefenen
- Onvoldoende onderzoek: er is geen informatie opgevraagd bij uw behandelend specialist
- Duurzaamheid onjuist beoordeeld: u meent dat uw beperkingen wel duurzaam zijn (IVA in plaats van WGA)
De bezwaarprocedure
- Dien het bezwaar in binnen 6 weken na de beslissing
- U wordt uitgenodigd voor een hoorzitting
- Een bezwaarverzekeringsarts (niet de oorspronkelijke arts) beoordeelt uw medische situatie opnieuw
- Een bezwaararbeidsdeskundige herbeoordeelt de geselecteerde functies
- U ontvangt de beslissing op bezwaar
Tips voor een succesvol bezwaar
- Vraag medische informatie op bij uw huisarts, specialist of psycholoog en voeg dit toe aan uw bezwaar
- Beschrijf concreet wat u niet kunt en hoe uw klachten uw dagelijks leven beïnvloeden
- Laat een onafhankelijk medisch rapport opstellen als u het budget hiervoor heeft
- Schakel een advocaat of arbeidsdeskundige in — zij kennen de beoordelingsrichtlijnen
- Ga naar de hoorzitting en neem iemand mee ter ondersteuning
Beroep bij de rechtbank
Als uw bezwaar wordt afgewezen, kunt u binnen 6 weken in beroep bij de rechtbank (sector bestuursrecht). De rechter kan een onafhankelijke medische deskundige benoemen. Na de rechtbank is nog hoger beroep mogelijk bij de Centrale Raad van Beroep.
Herkeuring
Na de eerste keuring kunt u periodiek worden herkeurd. Bij een herkeuring beoordeelt het UWV of uw situatie is verbeterd of verslechterd. U kunt ook zelf een herkeuring aanvragen als uw gezondheid achteruit is gegaan.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt een WIA-keuring?
Het gesprek met de verzekeringsarts duurt gemiddeld 45 tot 90 minuten. Het gesprek met de arbeidsdeskundige duurt circa 30 tot 60 minuten. De totale procedure (van keuring tot beslissing) duurt doorgaans enkele weken.
Kan ik mijn eigen arts meenemen naar de keuring?
U kunt niet uw eigen arts meenemen naar de keuring, maar u kunt wel medische informatie van uw arts vooraf opsturen naar het UWV. Dit is zelfs aan te raden, zodat de verzekeringsarts een completer beeld heeft.
Wat als ik net onder de 35% uitkom?
Als u net onder de 35% uitkomt, heeft u geen recht op een WIA-uitkering. Dit is een veelvoorkomende situatie die vaak aanleiding geeft tot bezwaar. Een klein verschil in de beoordeling kan het verschil maken. Overleg met een advocaat of een onafhankelijk arbeidsdeskundige over uw mogelijkheden.
Moet ik verplicht meewerken aan de keuring?
Ja, u bent verplicht om mee te werken aan de WIA-keuring. Als u zonder geldige reden niet verschijnt of niet meewerkt, kan het UWV uw aanvraag afwijzen of uw uitkering weigeren.